محمد حسن خان اعتماد السلطنه
2251
مرآة البلدان ( فارسى )
جمالآباد : يكى از قراى شميران طهران است بالاى نياوران واقع . عمارت و باغ خوبى مرحوم حاجى محمد ناصر خان ظهير الدوله در اين قريه دارند كه قنات مخصوصى دارد . سكنه اغلب سادات مىباشند . جمالآباد : از دار الخلافهء طهران كه به تبريز مىروند جمالآباد در بين راه در جائى است كه از آن گذشته به ميانج مىروند . از قرار تقرير يك نفر پيرمرد از اهل جمالآباد تخمينا پنجاه سال قبل از اين ، نايب السلطنهء مرحوم عباس ميرزا طاب ثراه محمد على خان خلج را با ده نفر در جمالآباد قراسوران گذشت . كربلائى محمد نامى از اهل انكت قراباغ نزد محمد - على خان نوكر شد . شكور نامى برادر كربلائى محمد با سه خانوار به جمالآباد آمده ساكن گرديد . رفته رفته چند خانوار ديگر هم آمده در جمالآباد ساكن شدند . الحال بيست و پنج خانوار در جمالآباد ساكناند . كاروانسرائى از بناهاى شاه عباس دارد . چهار طاق بزرگ چهار سمت كاروانسراست ، دو طاق از طرف طول جنبين طاق بزرگ است و از طرف عرض يك طاق چهار زاويه هماطاق است . پشت اطاقها از اطراف طويله است . بيرون كاروانسرا به شكل قلعهاى است كه شش برج داشته باشد . به اين جهت آنجا را دز جمالآباد مىنامند . ماده تاريخ در ضمن اين چند شعر است كه در سردر كاروانسرا در سنگ سفيد نوشته شده به خط نستعليق : به عهد دولت شاهنشه جهان عباس * كه هست ثانى عباس در عدالت و داد بنا نهاد اغورلو امير ديوانش * رباط جانب دشت دز جمالآباد بناى دولت او باد تا ابد محكم * كه كرد بهر شه اين خانهء دعا آباد چو يافت صورت اتمام اين رباط ز خير * به سعى قدرت بازوى بهترين استاد